Thứ Tư, 28 tháng 11, 2012

Play and learn - tuần 2

Tuần vừa rồi, con vẫn giữ nguyên lịch như tuần trước:

- Little math: 1 bài/ngày, đã đến bài 20 và mẹ bắt đầu giới thiệu phép tính cộng cho con.
- Little musician: 1 bài/ngày, đã đến bài 27.
- Little reader: xem rất ít, chỉ được 1/3 bài/lần và lâu lâu mới xem 1 lần nên chỉ tới bài 5.
- Flashcard: con vẫn đều đặn ngày 2 lần, mỗi lần 10 card. Mẹ dự định sẽ cho vài chữ vào chung với hình từ ngày mai. Ui sắp cạn nguồn flashcard cho con rồi.
- Video: Sparkabilities con đã coi xong, giờ chỉ coi Tweedlewink, đến bài số 7. Lâu lâu mẹ cho coi thêm tí Gigglebellies.
- Eye training: lâu lâu con cũng coi 1 tí Follow that dot. Mẹ sẽ chuẩn bị các bài tập eye training cho con trên powerpoint trong thời gian sớm.

Về trò chơi, con có 1 số trò chơi mới như:
- Chơi với đậu xanh, mẹ cho đậu xanh vảo rổ, Vi dùng muỗng múc, nghịch bằng tay, thoải mái tùy ý con.
- Dùng muỗng canh để múc banh từ rổ ra ngoài, từ rổ vào ghế, hoặc hất tung tùy con thích.
- Câu cá nam châm: trò này thì khi mới đem về Vi rất thích, nhưng được 1 tí là chán. Dù sao thì cũng có hứng thú thử câu cá.

Các trò chơi này Vi đều tỏ vẻ hứng thú nhưng chỉ ở giai đoạn làm quen, tập chơi thôi.


Kỷ luật không nước mắt

Hôm qua mẹ đi nghe "Kỷ luật không nước mắt" con ạ! Mẹ đã nghe giới thiệu và buổi học này trước đây cũng như đã đọc 1 bài tóm tắt của 1 chị trên webtretho rồi. Nhưng hôm qua mẹ đi nghe thực tế và cảm thấy rất thích buổi nói chuyện này. Diễn giả dễ thương, nội dung hay và rất có ích.

Mẹ ghi lại những ý chính, để dành lâu lâu lấy ra đọc lại, không quên. Vì cam kết "không bạo lực, không bỏ cuộc" nên phải viết lại đây, lâu lâu tự nhắc nhở mình.

1. Quy tắc thưởng phạt: 
- Thưởng phạt phải rõ ràng, quy tắc thưởng phạt phải được thương lượng, sau khi thương lượng và thống nhất thì không thay đổi.

- Thưởng phạt chỉ dựa trên sự cố gắng, không dựa trên kết quả.

- Thưởng phạt chỉ dựa trên cái bé muốn, không dựa trên cái bé cần. Cái bé cần là nhu cầu cơ bản, là nhân quyền của bé, không được vi phạm.

- Hình phạt phải: không sợ, không đau, không khó chịu.

- 2 hình thức phạt: Timeout và bảng điểm.

- Time out áp dụng khi bé đã hiểu về quy luật nhân quả và có thể áp dụng đến khi bé 10 tuổi. Thời gian timeout: 1 phút cho 1 tuổi, nếu bé không hợp tác, tăng thêm 1 phút. Tối đa là 15 phút/lần và 1 ngày không quá 20 lần. Nếu bé vẫn không hợp tác, lấy dần dần các điều bé muốn. Ghế để bé ngồi khi timeout là chiếc ghế bé thích, tại vị trí an toàn, và không để đồ vật trong tầm tay bé. Không bé nào ngoan ngay từ lần timeout đầu tiên. Cần kiên trì và nhẹ nhàng với bé.

- Bảng điểm: áp dụng cho các thành viên trong gia đình. Quy định cụ thể: ăn cơm trong 15 phút cộng 1 điểm, trong 30 phút không có điểm, hơn 30 phút trừ 1 điểm. Bảng điểm không quá 10 mục, tổng kết theo tuần. Phần thưởng tăng dần theo số điểm, theo hình thức win - win. Không áp dụng win - lose với bé trong mọi hoạt động, để bé cảm thấy hoặc được tất cả hoặc không có gì. Không khuyến khích bé bằng cách chỉ hạng nhất mới có quà, nếu ít điểm nhất thì không có gì, dạy bé có rất nhiều cách để thực hiện trong cuộc sống, không chỉ có thắng hay thua.

- Dạy bé theo hướng: hợp tác - thương lượng - thống nhất. Bé được quyền có ý kiến, có trao đổi, thương lượng và đi đến thống nhất. Sau khi thống nhất thì theo quy định mà thực hiện, áp dụng đối với tất cả thành viên. Không dạy bé theo hướng vua - tôi, người bảo - người vâng lời, không có khả năng phản biện.

- Dạy bé bằng cách nhắc nhở nhiều lần, lặp đi lặp lại để bé nhớ, tìm tài liệu khoa học, ví dụ thực tế cho bé hiểu, nếu vẫn không được thì mới phạt bé.

- Không hối lộ bé: "Con ăn cơm ngoan thì mẹ cho ăn kem" --> Bé ăn ngoan vì bé muốn ăn kem không vì sức khỏe của bé, không có kem bé không ăn cơm. Điều này rất khó thực hiện nhưng cần cố gắng thay đổi. Mặc dù xã hội hiện nay ngược lại với nguyên tắc này, nhưng phải dạy bé từ khi còn nhỏ, phải là người đi đầu trong việc xây dựng xã hội theo hướng tốt hơn.

2. Nghệ thuật khen chê: 
- Khen phải trung thực, chân thành.

- Chê là chê hành động, không chê bé. Chỉ có hành động xấu, bé luôn luôn tốt. Khi chê phải nói cụ thể về hành động, giải thích cho bé nghe. Dùng 3 câu hỏi: Tại sao con làm vậy, con muốn gì, bài học rút ra là gì.

- Khuyến khích bé phân bua, giải thích. Giúp bé có khả năng phản biện trong cuộc sống sau này.

- Không dùng các từ: ngoan, hư, lì, bướng ... có tính chung chung. Nên giải thích cụ thể cho bé.

3. Quy tắc ứng xử: 
- Luôn làm gương cho bé.

- Lời khuyên và thông điệp: Bé sẽ nghe lời khuyên nhưng sẽ làm theo thông điệp. Do đó phải cẩn thận khi truyền thông điệp cho bé. Ví dụ: lời khuyên là con không được nói đối, nhưng khi đưa bé đi xem phim bảo bé là "tí nữa con bảo con 5 tuổi nhé thì sẽ được miễn phí vé" --> bé sẽ hiểu lời khuyên là không nên nói dối nhưng thông điệp là muốn được việc phải nói dối.

- Luôn chuẩn bị, báo trước để bé chuẩn bị tinh thần. Không làm bé có cảm giác bất ngờ, đột ngột. Nên báo trước và nhắc nhở bé.

- Hạn chế dùng câu khẳng định, dể có ý ra lệnh. Không dùng câu hỏi đóng (yes/no) vì khiến bé trả lời cho xong, không gợi mở. Dùng các câu hỏi mở. Ví dụ: Không nói: Đi tắm đi con, Tới giờ tắm rồi phải không con? mà nên dùng "Sắp tới giờ gì ấy nhỉ?" nếu bé không biết thì dẫn bé ra xem thời khóa biểu đã thương lượng và cam kết trước đó. Sau đó, nhắc nhở bé còn 5 phút, còn 1 phút, hết giờ, nếu bé khóc và không chịu tắm thì cứ để bé khóc. Khóc là quyền cơ bản của bé, đồng thời để bé hiểu rằng khóc không giải quyết vấn đề.

- Mỗi lần chỉ dạy bé 1 bài học, tránh làm bé rối.

- Đã cam kết là phải thực hiện: kể cả cha mẹ, khi đã cam kết là không thay đổi.

- Bé có trách nhiệm: thực hiện 1 số công việc nhà vừa sức, trách nhiệm với các cam kết của mình, và trách nhiệm với hậu quả của việc mình làm.

- Bé được quyền tham gia các công việc nhà, tham gia quyết định các sự việc liên quan gia đình (tập cho bé suy nghĩ, lựa chọn, quyết định), bé có quyền tham gia thương lượng để làm ra luật gia đình.

- Tập cho bé khả năng quyết định: dưới 9 tuổi, cha mẹ quyết định hầu hết, bé tập suy nghĩ, từ 9 - 15 tuổi bé được quyết định 1 số vấn đề, trên 15 tuổi, bé có quyền quyết định phần lớn việc của bé. Cho bé lựa chọn món ăn, khi đã quyết định thì phải chịu trách nhiệm với quyết định của mình.

- Tập cho bé có những trải nghiệm thực tế, hiểu hậu quả đương nhiên. Nếu bé kiên quyết sờ ấm nước nóng, hãy để ấm nước ở mức nóng nhưng không gây nguy hiểm cho bé và cho bé sờ thử.

- Luôn thử dùng nhiều cách trước khi nghĩ tới bạo lực.

- Luôn nhận lỗi với bé khi mình làm sai.

- Luôn tạo môi trường sống tốt, vui vẻ, hạnh phúc cho bé, việc phạm lỗi là đương nhiên, lâu lâu 1 lần, không đáng quan tâm, giúp bé có cuộc sống hạnh phúc, không sợ phạm lỗi, sợ chỉ trích.

Kế hoạch tiếp theo: Tham gia khóa học "Cha mẹ am hiểu" trong tháng 12 tới.


Thứ Hai, 26 tháng 11, 2012

Vi 14 tháng tuổi

Con gái yêu!
 14 tháng tuổi, con gái đi khá lắm rồi. Con gái đi trong hẻm, chơi với bạn thì không cần mẹ nắm tay nữa. Đi siêu thị, đi chợ, hay ra đầu đường đón taxi thì con gái đi 1 đoạn và đòi mẹ ẵm 1 đoạn. Dạo gần đây con gái ít bị té mạnh, mẹ cũng mừng.

Ăn uống: con gái ăn khá hơn. Ngày 2 bữa cháo các loại, buổi tối ăn tí cơm, tí đồ ăn với mẹ. Đã có thể ăn cháo đặc, cơm nhão. Thịt rau cắt miếng 2-3 mm. Tuần rồi con bị rối loạn tiêu hóa, đi lỏng nhưng vẫn chơi tốt, không ói, không quấy, chỉ không muốn ăn uống thôi. Con uống sữa bù lại. Mẹ cho Vi uống oresol nhưng mùi cam ngọt ngọt, Vi nhất quyết không uống. Pha vô sữa thì bỏ sữa luôn. Con uống men tiêu hóa ngày 2 ống, uống được 4 ngày thì không đi lỏng nữa nhưng mẹ vẫn cho Vi uống thêm 3 ngày nữa. Vi rất thích chocolate tươi. Mẹ bảo ăn chocolate nhé thế là gật đầu lia lịa, bảo ra ghế ngồi mẹ cho ăn là tự đi ra ghế, leo lên ngồi ngoan cực. Nhưng ba sợ Vi mập nên không cho Vi ăn nhiều.

Ngủ: thường thì Vi ngủ từ 9h-9h30 tối đến 7h sáng hôm sau. Vi ngủ trọn đêm, không thức dậy quấy phá. Sáng nếu dậy trước ba mẹ, Vi sẽ nằm chơi ngoan, đến khi ba mẹ dậy hoặc nằm lâu qua rồi Vi mới dậy tìm đồ chơi.

Ngôn ngữ: gọi ba là giỏi nhất, gọi được "bà", "bo", "cá". Vẫn chưa chịu gọi mẹ. Buổn ghê! Vi biết chỉ đúng người khi yêu cầu "bà". "ông", "bác Diễm", "Quyên", "chú Bùi", "chó".

Răng: 16 cái, đã mọc răng hàm.


Thứ Hai, 19 tháng 11, 2012

Play and learn - tuần 1

Mẹ định mỗi tuần mẹ sẽ cập nhật tình hình play and learn của con, để sau này tiện theo dõi.

Dạo này thời khóa biểu play and learn của con như sau:

1. Sáng:
- Little math: 1 bài
- Video: Sparkabilities 5-7 phút
- Flashcard: 10 hình x 1 lần
- Flashcard: 5 chữ x 1 lần
- Little reader: tùy hứng thú, thường thì chỉ 1-2 phút là con chán

2. Tối:
- Little musician: 1 bài
- Video: Tweedlewink: 1 bài
- Flashcard: 10 hình x 1 lần
- Flashcard: 5 chữ x 1 lần
- Đọc truyện, nghe nhạc

Flashcard chữ thì con không hào hứng bằng hình nên mẹ có lúc làm lúc không, tùy vào hứng thú của con. Dot card thì con từ chối hoàn toàn nên mẹ đã tạm ngưng từ tuần trước. Mẹ dự kiến sẽ dạy lại cho con trong thời gian sớm.

Ngoài ra, mẹ còn cho Vi chơi 1 số trò chơi trong tuần này như sau (mẹ sẽ cập nhật bài này trong cả tuần):
- Tô màu: Vi cũng chỉ quẹt quẹt thôi, chưa tập trung.
- Bỏ que gỗ vào chai nhựa, trò này Vi thấy mẹ làm 1 lần là làm theo được ngay, sau đó thì hứng thú ngồi làm 1 mình.

Vi tập đánh răng

Thật ra từ khi Vi 5,6 tuổi mẹ đã cho Vi chơi với cái gặm nướu hình con cá heo, phía dưới miệng nó cũng là bàn chải be bé, như vầy nè:

Con chơi được vài tháng thì chán, rồi bẵng đi 1 thời gian dài mẹ không để ý đến vụ bàn chải cho con nữa. Đến 1 ngày kia (không nhớ rõ là ngày nào), mẹ cho Vi chơi với cái bàn chải step 1 trong bộ 3 cái mà sếp của ba mua từ bên Đức từ khi Vi 2,3 tháng tuổi. Vi cũng chơi là chính, không mặn mà gì với việc đánh răng dù sáng hay ngồi ghế xem mẹ đánh răng rửa mặt. Mẹ lại bỏ cuộc lần nữa. Sau đợt đấy, mẹ định dùng rơ lưỡi để chà răng và lưỡi cho Vi nhưng giờ Vi dữ lắm, ngậm chặt miệng không cho mẹ đụng vào. Lại thua con!

Hôm thứ 7 vừa rồi ba mẹ cho Vi đi vincom chơi, ghé siêu thị, mẹ thấy cái bàn chải xinh xinh giá 27.000 thôi, mẹ mua cho Vi luôn. Nghĩ bụng là cho Vi làm quen, không thì chơi cho quen cũng được.

Hôm qua (13M22D) mẹ mới lấy bàn chải đưa cho Vi thử. Lúc đầu Vi cũng cầm chơi, cho vô miệng cắn thôi. Mẹ bảo để mẹ cầm và đánh răng cho Vi thì Vi không chịu, nhất quyết đòi tự cầm. Mẹ bỗng nghĩ ra cách lên youtube, kiếm video em bé đánh răng cho Vi xem. Vi coi cũng chăm chú lắm, rồi sau đó cũng cầm bàn chải ngoáy ngoáy trong miệng, chà lên chà xuống. Dù biết răng con chưa thật sự đánh răng nhưng như thế cũng là tốt làm rồi. Mẹ cũng phải nghiên cứu lại cách đánh răng đúng nữa!


Hình ảnh con làm quen và đánh răng đây:



Dần dần mẹ sẽ tập cho con ngồi ghế gần toilet để đánh răng, và luyện thói quen đánh răng đều đặn con nhé!

Hôn con yêu!

Thứ Năm, 15 tháng 11, 2012

Chơi với sao giấy


Buổi tối sau khi xem Little Musician và flashcards, chơi sticker 1 tí vì đã có vẻ hơi chán, mẹ chợt nhớ ra hũ sao và tim giấy ngày xưa ba gấp. Mẹ lấy cho Vi chơi, cộng thêm hôm khăn giấy ướt mà đã hết giấy. Vi thích lắm. Đầu tiên là mẹ mở lọ thủy tinh, cho Vi chơi với sao và tim. Vi hứng thú hẳn, ngồi bốc từng ít, có khi đưa cả vào miệng nếm. Được cái Vi nếm cái nào lạ là nhè ra nên mẹ cũng đỡ lo vụ Vi bị hóc.





Chơi được 1 lúc, mẹ lấy hộp khăn giấy ướt, bỏ vào vài cái làm mẫu cho Vi xem. Thế là Vi cũng bắt chước mẹ, lấy sao và tim từ trong lọ bỏ qua hộp khăn.


Tiếp đó, mẹ dạy Vi cách nhấn nút để mở nắp hộp khăn giấy, sau khi thử vài lần, Vi cũng làm tốt luôn. Chơi được 1 lúc thì mẹ bảo "mẹ cất nhá, mai mình chơi tiếp nhá" thế là Vi gật đầu quyết liệt.

Sáng nay sau khi uống sữa, xem Sparkabilities, Little Reader, Little math, Vi chơi tung tăng 1 lúc lại chay ra ngay kệ sách của Vi chỉ tay vào hũ sao. Mẹ thấy yêu gì đâu, nghĩa là Vi đã biết cách để nói cho mẹ nghe là Vi muốn gì.

Hôn con gái yêu!

Thứ Ba, 13 tháng 11, 2012

Những trò chơi cho con

Sau nhiều ngày nghiên cứu liên tục, mẹ quyết định thử áp dụng 1 số trò chơi cho con lấy cảm hứng từ các trò chơi đã được các bà mẹ khắp nơi áp dụng và đăng trên blog cá nhân của họ.

1. Shaving gel: mẹ đã viết trong 1 entry cách đây không lâu.

2. Discovery bottle: mẹ đã làm cho con 2 chai: 1 chai đựng mấy viên bi và 1 chai đựng đồng xu. Chai đựng bi mẹ làm trước, con có vẻ hào hứng cầm chơi và lắc lắc. Chai thứ 2 con có vẻ không hào hứng cho lắm. Mẹ sẽ làm tiếp chai đựng đậu xanh, sao giấy, gạo, nước si rô cho con.

3. Sticker:
Mẹ mua 1 vỉ sticker hình ông già noel, đang nghĩ xem có nên cho con chơi bây giờ không hay là đợi tháng 12 sẽ cho con chơi như 1 trò chơi trong christmas theme. Mẹ lấy 1 miếng, dán lên tay Vi, Vi tò mò lấy ra, nhưng lúc đó mẹ thấy Vi không để ý cho lắm, Vi lo đi chơi và ngắm cá. Nhưng sau đó, đến khi Vi lên ghế ngồi, mẹ đưa nguyên vỉ cho Vi chơi thì thấy Vi chú ý hẳn. Mẹ lấy 1 miếng dán lên chân Vi thế là Vi cứ làm theo mẹ. Vi học nhanh dễ sợ!



4. Clip play:
Chiều nay mẹ vừa mua vài cái định cho con làm quen thôi. Khi mẹ cho con chơi con cũng hào hứng và ngồi yên 1 chỗ, xem, đưa vào miệng nếm, nhìn mẹ chơi, sờ ...

Sau khi chơi xong, mẹ cho kẹp vào hộp, thế là con gái cũng cho vào hộp. Mẹ bảo "còn 1 cái sau lưng con, con lấy bỏ vào cho mẹ nhé", mẹ chỉ để con thấy và con cũng nghe lời mẹ, lấy và bỏ vào hộp. Con gái yêu thật ngoan!

Mẹ sẽ tìm những trò chơi vui và bổ ích cho con nhé!

Hôn con yêu!